OVER DE SEKSUELE ONTWIKKELING VAN KLEUTERS

Anders dan vaak gedacht begint de seksuele ontwikkeling van kinderen al ver voor de puberteit. De eerste aanzet vindt zelfs al in de babytijd plaats. In dit artikel lees je over wat in het kader van de seksuele ontwikkeling passend is bij kleuters!

Sekse-identiteit

Kleuters weten wat een jongen of een meisje is en krijgen ook steeds duidelijkere ideeën bij ‘wat een jongen wel of niet doet’ en ‘wat een meisje wel of niet doet’. Bij jonge kleuters kun je merken dat het besef dat het geslacht blijvend is, nog ontbreekt. Een vrouw verkleed als man, is in de beleving van je kleuter bijvoorbeeld een echte man geworden. Of je dochtertje vertelt enthousiast over dat zij, ‘als ze later ook papa is’, hetzelfde gaat doen als haar papa.

Privé

Kleuters gaan naar school en leren zo – in het contact met grotere groepen mensen – ook steeds beter hoe ze zich ‘zouden moeten’ gedragen. Een van de dingen die ze leren is dat je je blote lijf niet zomaar in het openbaar kunt laten zien of betasten. Er komt dus een besef dat bepaalde dingen privé zijn en ook een gevoel van schaamte kan ontstaan. Waardoor je kindje bijvoorbeeld niet meer samen wil douchen of omkleden in de grote ruimte van het zwembad.

Spel

Door het besef dat het niet gepast is om het eigen of andermans lichaam te verkennen in het openbaar, zie je dat dit steeds meer wordt ingekleed in spel. Kleuters gaan ‘vadertje en moedertje’ of ‘doktertje’ spelen. Dit hoort bij een normale ontwikkeling. Het kan gebeuren dat kinderen dit soort spelletjes stiekem gaan doen, omdat ‘bloot zijn’ in het openbaar niet mag. Door erover te praten met je kind en regels op te stellen, zoals bijvoorbeeld de deur van de slaapkamer openlaten, wordt het weer meer normaal. Leer je kind dat hij/zij niks hoeft te doen wat hij/zij niet wilt. En dat hij/zij ook niks doet wat de ander niet wilt. Spreek ook af dat je voorzichtig doet, elkaar geen pijn doet en dat je stopt als de ander ‘nee’ zegt. Let erop dat de leeftijdsverschillen tussen de kinderen bij deze spelletjes niet te groot zijn, zodat er sprake is van gelijkwaardigheid en je niet het risico loopt dat het jongste kind dingen doet dit het eigenlijk niet wil.

Vragen

Als ouder van een kleuter zal het je waarschijnlijk niet ontgaan zijn, maar kleuters hebben veel vragen over allerlei onderwerpen. Ze willen precies weten hoe alles werkt. Zo ook over seksualiteit. ‘Hoe komen baby’s in de buik?’ of ‘Waar zijn die dingen (tampons) voor?’ Probeer eerlijk antwoord te geven op dit soort vragen. Daarmee laat je zien je kind serieus te nemen. En je kind leert dat het (ook in de toekomst!) naar jou toe kan komen voor antwoorden op dit gebied.

Misschien twijfel je over wat wel of niet te vertellen? Leg iets kort en simpel uit en sluit daarbij zoveel mogelijk aan bij de vragen van je kind. Kinderen vragen namelijk niet verder dan waar ze aan toe zijn. Wees ook niet bang dat je antwoord te moeilijk zal zijn. Kinderen nemen namelijk in zich op waar ze aan toe zijn en leggen de rest naast zich neer. Vind je het lastig om hier uit jezelf over te praten? Kijk dan eens of jullie samen een kleuterboekje kunnen lezen over dit onderwerp!

Vriendschap en verliefdheid

Wanneer kinderen naar school gaan, worden vriendschappen met andere kinderen steeds belangrijker. Bij jonge kleuters zie je jongens en meisjes vaak nog door elkaar spelen. Maar naarmate kinderen ouder worden, kiezen ze steeds vaker voor vrienden van hetzelfde geslacht. In deze leeftijdsfase zie je dat kinderen vriendschap of ‘iemand lief vinden’ vaak koppelen aan verliefdheid. Ze zeggen bijvoorbeeld verliefd te zijn op hun vader, oma, de juf of de hond. Op kleuterleeftijd heeft dit meestal nog niet te maken met gevoelens van seksualiteit en verlangen. Het is vooral een manier voor je kleuter om te uiten dat hij/zij iemand heel lief vindt.

We hopen dat dit artikel je geholpen heeft. Wil je meer weten of heb je nog vragen? Chat met ons! We denken graag met je mee.

MEER INFORMATIE