HOE ONTSTAAT EEN VECHTSCHEIDING (EN HOE KUN JE HET VOORKOMEN)?

vechtscheiding voorkomen

De vechtscheiding. Het woord zegt het eigenlijk al: een echtscheiding die, op zijn zachtst gezegd, niet gemakkelijk verloopt. Helaas komt deze nare situatie vaak voor, ook als er kinderen in het spel zijn. De oorzaken van een vechtscheiding kunnen sterk uiteenlopen, maar één ding staat vast: de kinderen zijn eigenlijk altijd de dupe. Hoe ontstaat zo’n vechtscheiding nu eigenlijk? En, belangrijker nog, hoe kun je voorkomen dat je er zelf in verzeild raakt als er een scheiding aan zit te komen?

Uit elkaar, en dan …

Het loskomen van elkaar na een scheiding gaat meestal niet zo gemakkelijk. Alle partijen hebben een tijdje nodig om de scheiding te verwerken. Het kan zo’n groot verdriet zijn dat het niet gelukt is om samen te blijven of je kunt zo gekwetst zijn dat je niet langer op een normale manier met elkaar kunt omgaan. Bij elk contact leidt dit tot ruzie of erger. We noemen dit ook wel een vechtscheiding.

Wanneer is er sprake van een vechtscheiding?

Vechtscheidingen verlopen zeer moeizaam door slepende meningsverschillen. Er is veel onderling wantrouwen en ouders zijn niet in staat gezamenlijk tot goede oplossingen te komen. Vechtscheidingen gaan gepaard met hevige spanningen en conflicten, waardoor ouders niet meer in staat zijn om het belang van hun kinderen voorop te stellen. Kinderen worden dan de dupe. Vaak is er sprake van zeer negatieve gevoelens naar de andere ouder.

Niet alleen de ouders en kinderen, maar ook het netwerk van de ouders raakt vaak betrokken in een vechtscheiding. Denk hierbij aan leraren, familieleden, vrienden en instanties. Soms kan een vechtscheiding ook een stil gevecht zijn. De ouders zwijgen elkaar ‘dood’ en het kind mag bijvoorbeeld niet over de andere ouder praten of zelfs de naam niet in huis noemen.

Vechtscheiding en de kinderen als lijdend voorwerp

Bij veel vechtscheidingen zijn de kinderen het onderwerp van de strijd. Zij worden dan ook vaak als machtsmiddel ingezet onder het mom: “als jij niet toegeeft, mag je de kinderen niet zien”.

De kinderen kunnen door een vechtscheiding veel schade oplopen en komen in een loyaliteitsconflict terecht. Bij mama horen ze wat papa allemaal fout doet en papa vertelt juist weer het tegenovergestelde. Psychisch heeft dit heel veel effect op kinderen. Zij zitten er letterlijk tussenin en de gevolgen kunnen groot zijn. Meer over de impact van een echtscheiding op kinderen (per leeftijdsfase) lees je in deze interviews met experts van Stichting Yvoor.

Vingers met gezichtjes

Gevolgen vechtscheiding voor kinderen

Door een vechtscheiding kunnen kinderen zo ernstig in de knel raken, dat het risico op problemen groter is. Denk hierbij aan:

  • Verhoogde kans op emotionele problemen en depressieve gevoelens bij kinderen.
  • Slechtere prestaties op school.
  • Vaker problemen bij het (later) zelf aangaan van relaties.

Wil je het beste voor de kinderen? Doe er dan alles aan om een vechtscheiding te vermijden. En laat je inspireren door deze tips van Stichting Yvoor over het begeleiden van je kind na een scheiding. Hier vind je de tips voor ouders van peuters en kleuters, deze tips zijn voor ouders van basisschoolkinderen en deze tips zijn bedoeld voor ouders van pubers.

Oorzaken van een vechtscheiding

Om een vechtscheiding te voorkomen, moet eerst duidelijk zijn wat zoal de oorzaken van een vechtscheiding zijn. De vijf meest voorkomende oorzaken van een vechtscheiding zijn:

  • Oud zeer
    Vooraf aan het besluit om te scheiden, is er mogelijk een periode geweest waarbij het idee is ontstaan dat de partner willens en wetens voortdurend over je grenzen is gegaan, dat jij je eenzaam hebt gevoeld in de relatie en/of dat je de kinderen in je eentje moest opvoeden. Als het besluit tot echtscheiding er eenmaal is, komt tegelijkertijd alle, soms van jaren, opgekropte boosheid eruit. Het mag duidelijk zijn dat dit niet de beste gemoedstoestand is om in goede harmonie je echtscheiding te regelen.
  • Verantwoording en uitvergroting
    In principe betekent een echtscheiding alleen maar verlies. Gedeeltelijk verlies van je kinderen, verlies van woning, financiële stabiliteit, status en dergelijke. De bijna automatische oplossing die gehanteerd wordt om het echtscheidingsverlies te verantwoorden, is om de minder aantrekkelijke kanten van de partner uit te vergroten. En met een partner die “niet deugd” is het niet makkelijk om de echtscheiding op een goede wijze af te handelen.
  • Verwachtingspatroon
    Nadat het hoge woord “echtscheiding” eruit is, wordt vaak verwacht dat de partner en het leven samen onmiddellijk verandert. Niets is minder waar. Dat wat in het huwelijk niet lukte of werkte, lukt meestal tijdens de echtscheidingsperiode ook niet. Dit laatste geeft dan weer extra teleurstelling en dus boosheid tijdens de afhandeling van de scheiding.
  • Het is niet goed of het deugt niet
    In sommige gevallen schrikt de partner zo van de echtscheidingsmelding dat hij/zij alles in het werkt stelt om opeens de perfecte partner of ouder te worden. Omdat de knop bij degene die wil scheiden definitief om is, zal dit gedrag eerder irritatie dan waardering opwekken (waarom kan hij/zij nu opeens wel veranderen en toen ik het nodig had niet?). Met andere woorden: niet veranderen is niet goed en wel veranderen deugt niet.
  • Financiële zorgen
    Na de scheiding zullen over het algemeen met hetzelfde inkomen twee huishoudens moeten worden bekostigd. Het is dus geen wonder dat beide partners zich daar (vaak onuitgesproken) zorgen over maken en dat dit over en weer leidt tot verwijten.

Hoe kun je een vechtscheiding-situatie voorkomen?

Vooropgesteld: een echtscheiding zal altijd moeilijk zijn en gepaard gaan met frustraties en boosheid. Maar, in het belang van je kind, jezelf en je (ex-)partner is het belangrijk om te voorkomen dat het escaleert en je te maken krijgt met een vechtscheiding. Wij geven je een aantal concrete tips om je hierbij te helpen!

  • Bouw in overleg met elkaar een afkoelperiode in. In die eerste verdrietige, boze of teleurstellende fase kun je namelijk niet altijd de juiste beslissingen nemen.
  • Maak de partner niet slechter om een echtscheiding te verantwoorden. Het feit dat je niet meer van iemand houdt of samen geen toekomst ziet, geeft voldoende reden om uit elkaar te gaan ongeacht je eigen geweten of wat anderen daar ook van zeggen.
  • Realiseer je dat niet alles zal worden of zal gaan zoals jij wilt. Beiden partijen moeten water bij de wijn doen.
  • Realiseer dat je ex net zo veel van de kinderen houdt als jij.
  • Besef dat scheiden een gezamenlijk probleem is waarin je alleen samen tot oplossingen kunt komen.
  • Betrek nooit of te nimmer de kinderen in de strijd.
  • Wees bedachtzaam in je communicatie. Voordat je dingen naar elkaar roept, mailt, sms’t of appt, schrijf ze eerst op. Laat het een dag of twee liggen en kijk dan nog eens of je boodschap op de juiste manier overkomt.
  • Kies bij voorkeur één iemand die alles gaat regelen. Zorg ervoor dat het iemand is die niet alleen de zakelijke kant regelt, maar ook ruimte biedt voor de emoties.

Meer hierover lees je in het artikel ‘10 Tips voor een Goede Samenwerking met je ex-partner

We hopen dat dit artikel je geholpen heeft. Wil je meer weten of heb je nog vragen? Chat met ons! We denken graag met je mee.

MEER INFORMATIE