8 TIPS VOOR VERANTWOORD BEELDSCHERMGEBRUIK

Het beeldschermgebruik door kinderen en jongeren is de afgelopen 20 jaar flink toegenomen. Denk daarbij aan gebruik van de tv, laptop, spelcomputer, tablet en mobiele telefoon. Wist je dat de gemiddelde smartphonegebruiker zo’n 221 keer per dag op zijn telefoon kijkt? Dat is eens per vier minuten! Uit een onderzoek van Childwise blijkt dat kinderen in de leeftijd van 5-16 jaar gemiddeld 6,5 uur per dag naar een beeldscherm kijken. Tienerjongens spenderen het meeste tijd voor een beeldscherm; gemiddeld zo’n 8 uur per dag!

Uit het artikel ‘De effecten van beeldschermgebruik op de ontwikkeling van kinderen en jongeren’ blijkt dat veelvuldig beeldschermgebruik allerlei nare effecten kan hebben op het welzijn van kinderen. Wat kun je als ouder doen om deze problemen te voorkomen of beperken? Hoeveel tijd achter een beeldscherm is eigenlijk gezond voor een kind van een bepaalde leeftijd? Want als het aan je kind ligt, is het waarschijnlijk het liefst de hele dag online. Hoe ga je daarmee om als ouder? Wij geven je een aantal tips!

Tip 1: Regels horen erbij

Kinderen hebben regels en grenzen nodig. Kinderen leren al jong dat er verschillende regels bestaan. Zo zijn er bijvoorbeeld afspraken over bedtijd en zakgeld. Daarom is het ook logisch dat er regels gelden voor beeldschermgebruik en beeldschermtijd. Maak afspraken over waar en wanneer het wel en niet mag. Denk aan smartphones aan tafel of in bed. Ook over de duur van het gebruik kun je afspraken maken. Leg uit waarom je deze regels belangrijk vindt en geef je kind de ruimte hier op te reageren. Zo weet je ook of je kind de regel begrijpt. Wanneer je kind al wat ouder is, kun je regels in gezamenlijk overleg opstellen.

Tip 2: Blijf realistisch

Zorg voor regels waar je kind zich goed aan kan houden. Kinderen die al vroeg gewend zijn zich aan regels te houden over beeldschermgebruik, hebben er later minder moeite mee. Onthoud dat helemaal verbieden geen zin heeft. Je kind komt immers ook op andere plekken in aanraking met online activiteiten. Op school bijvoorbeeld speelt het beeldscherm in de vorm van een computer of tablet een steeds grotere rol.

Tip 3: Stel een tijdslimiet in en gebruik een kookwekker

Veel kinderen zijn gek op gamen en kunnen dit uren achter elkaar doen. Als ouder wil je natuurlijk voorkomen dat je kind alleen nog maar aan het scherm geplakt zit, zodat er ook nog tijd over blijft voor andere bezigheden als buiten spelen, sporten en met vriendjes afspreken. Afspraken maken over de duur van beeldschermgebruik betekent helaas echter niet altijd dat je kind zich hier automatisch aan houdt. Om discussies te voorkomen kan een (kook)wekker een handig hulpmiddel zijn. Jij stelt de tijd in en om is om! Sommige kinderen kunnen er baat bij hebben als je ze 5 minuten voor het verstrijken van de tijd even waarschuwt.

Tip 4: Check de richtlijnen rondom beeldschermtijd

Vind je het lastig om tot goede afspraken te komen over de beeldschermtijd van je kind? Laat je inspireren door de landelijke richtlijnen:

  • 0-2 jaar: eventueel een paar keer per week samen, maximaal 5 minuten per keer.
  • 2-4 jaar: 5 tot 10 minuten per keer, maximaal 30 minuten per dag.
  • 4-6 jaar: 10 tot 15 minuten per keer, maximaal 1 uur per dag.
  • 6-8 jaar: 30 minuten per keer, maximaal 1 uur per dag.
  • 8-10 jaar: maximaal 1 tot 1,5 uur per dag.
  • 10-12 jaar: maximaal 2 uur per dag.
  • 12 jaar en ouder: maximaal 3 uur per dag.

Tip 5: Krijg inzicht in het mediagebruik van het kind

Communiceer en houd toezicht op wat je kind doet via de verschillende media. Kijk of de desbetreffende inhoud geschikt is voor de leeftijd van je kind. Een goed hulpmiddel hierbij is kijkwijzer.nl. Deze site bepaalt of de inhoud van een film, game of televisieprogramma geschikt is voor de leeftijd van het kind. Of kijk/speel gewoon eens mee met je kind. Zo kun je je een beter beeld vormen van de inhoud die je kind krijgt voorgeschoteld bij het gebruik van de verschillende media.

Tip 6: Wees je ook bewust van je eigen mediagebruik

Kinderen kopiëren het gedrag van hun ouders. Dus als jij je telefoon tijdens het eten naast je bord hebt liggen, denkt je kind dat het normaal is om de hele tijd je mobiel te checken. Wees dus bewust van je eigen mediagebruik en geef het goede voorbeeld.

Tip 7: Maak gebruik van online hulpmiddelen

Er zijn tal van online hulpmiddelen (zowel gratis als betaald) die je kunt inzetten om de beeldschermtijd in goede banen te leiden en te begrenzen. Ook zijn er apps op de markt waarmee je een veilige online omgeving creëert. Een kleine greep uit het aanbod:

  • Screentime Companion App
    Deze app helpt bij het controleren (en beperken) van de tijd die jongeren en kinderen op een tablet of smartphone doorbrengen. Je kunt met Screen Time per app instellen hoe lang ze er dagelijks op kunnen en er zit ook een ‘avondklok’-functie op, waarmee na een bepaald tijdstip spelen niet meer mogelijk is. Ook is er een uitgebreid logboek te bekijken van de dagelijkse tijd die is besteed aan diverse apps. Klik hier voor de app (voor Android, gratis).
  • Kids Place
    Met deze app kun je als ouder een beschermde omgeving voor je kinderen creëren, waarin zij alleen de apps vinden die jij voor ze hebt geselecteerd. Je kunt meerdere gebruikersprofielen selecteren, dus ieder kind kan op zijn eigen leeftijdsniveau worden bediend. Met de plugin Kids Place Screen Time stel je in hoe lang je kinderen per dag op Kids Place mogen. Klik hier voor de app (voor Android, gratis). 
  • Screentime Media Time Manager
    Deze app kiest voor een verrassende aanpak en werkt met een beloningssysteem. Je kunt per kind instellen hoe lang het mag spelen, maar het kind kan de speeltijd ook inleveren bij ‘de bank’ in ruil voor een beloning. Kinderen kunnen ook taken uitvoeren om extra speeltijd te verdienen. Het principe ‘voor wat, hoort wat’. Je moet daar als ouder zin in hebben, want je kind zal er waarschijnlijk driftig mee aan de slag gaan. Bedenk dus vooraf wel of je deze beloningen echt waar kunt maken. Klik hier voor de app (voor iOS, eenmalig € 1,79). 

Tip 8: Volg de gratis cursus Media-opvoeding

De NTI heeft voor opvoeders een gratis cursus ontwikkeld over media-opvoeding. De cursus wordt aan de hand van 10 filmpjes aangeboden. Een van de onderwerpen dat aan bod komt is afspraken maken. Daarnaast krijg je meer inzicht in mediagebruik en cyberpesten.

We hopen dat deze tips je geholpen hebben. Wil je meer weten of heb je nog vragen? Chat met ons! We denken graag met je mee.

MEER INFORMATIE